DİKKAT EKSİKLİĞİ HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU
- Çoğunlukla elleri ayakları kıpır kıpırdır ve oturduğu yerde kıpırdanıp durur.
- Çoğu zaman hareket halindedir ve bir motor tarafından sürülüyormuşçasına koşuşturur durur, yükseklere tırmanır.
- Oturması istendiğinde, oturduğu yerde bir müddet kalmakta güçlük çeker.
- Dikkati konu dışı uyaranlarla çabuk dağılır.
- Zihinsel çabayı gerektiren ders dinleme, ders çalışma, okuma ve yazma görevlerinden kaçar.
- Ödevlerde ve sınavlarda dikkatsizce hatalar yapar.
- Sabırsızdır, sırasını beklemekte güçlük geçer
- Kendisiyle konuşulduğunda sanki dinlemiyormuş izlemini verir.
- Sakin ve gürültüsüz biçimde oynamakta zorluk çeker
- Verilen yönerge ve ödevleri yapmakta zorlanır, bu işi tamamlamadan diğerine geçer
- Çok konuşur, sık sık başkalarının sözünü keser ve lafa girer.
- Çabuk unutur, sık eşya kaybeder.
- Çoğu zaman sonuçlarını düşünmeden tehlikeli işlere gir
DAVRANIM BOZUKLUĞU
DEHB olan çocukların yaklaşık %20-%45’inde davranım bozukluğu belirtileri görülür.
Davranım bozukluğunda temel özellikler, başkalarının temel haklarına saldırı, toplumsal değerlere ve kurallara uymamakdır.
Başlama yaşına göre 2 tipi vardır:
- Çocuklukta Başlayan Tip
- Ergenlikte Başlayan Tip
Davranım bozukluğu tanı ölçütleri (DSM-IV)
- İnsanlara ve hayvanlara karşı saldırganlık
- Çoğu zaman kabadayılık eder, gözdağı verir.
- Çoğu zaman kavga-döğüş başlatır.
- Başkalarının ciddi biçimde yaralanmasına neden olacak silah kullanmıştır (taş, cam, tabanca).
- İnsanlara karşı fiziksel olaral acımasız davranmıştır.
- Hayvanlara fiziksel olarak acımasız davranmıştır.
- Başkalarının gözü önünde çalmıştır (saldırıp soyma, çanta kapıp kaçma, silahlı soygun)
- Birisini cinsel etkinlikte bulunması için zorlamıştır.
- Eşyalara zarar verme
- Ciddi hasar vermek amacıyla yangın çıkartmıştır
- İsteyerek başkasının malına mülküne zarar vermiştir
- Dolandırıcılık ya da hırsızlık
- Başkasının evine, arabasına zorla girmiştir.
- Bir şey elde etmek, bir çıkar sağlamak için çoğu zaman yalan söyler.
- Hiç kimse görmeden birşey çalmıştır (mağazadan aşırmak)
- Kuralları ciddi biçimde bozma
- En az iki kez geceleyin evden kaçmıştır.
- 13 yaştan önce başlayarak, ailenin yasaklarına karşın çoğu zaman geceyi dışarıda geçirmektedir.
- 13 yaştan önce başlayarak çoğu zaman okuldan kaçmıştır.
Tanı için bu dört gruptaki toplam 15 belirtiden üç ya da daha fazlasının, son 12 ay boyunca bulunması gereklidir.
Bu davranışlar toplumda, okulda önemli aksamalara neden olmalıdır.
Genelde kendi davranışlarını sorun olarak görmezler, okul ve aileden alınan bilgiler çok önemlidir.
GERİ |
